Thị trường bảo hiểm Việt Nam 2026: Mở rộng dư địa để tăng trưởng bền vững

Thị trường bảo hiểm Việt Nam 2026: Mở rộng dư địa để tăng trưởng bền vững

Thị trường bảo hiểm Việt Nam đang cho thấy sự hồi phục tích cực khi các chỉ tiêu chính đều lấy lại đà tăng trưởng dương, khẳng định vai trò là kênh dẫn vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế. Trong bối cảnh đó, việc hoàn thiện môi trường pháp lý theo hướng thuận lợi, minh bạch trở thành yếu tố then chốt, không chỉ giúp doanh nghiệp vượt qua khó khăn trước mắt, mà còn mở ra dư địa phát triển bền vững cho toàn thị trường.

 Hoàn thiện pháp luật – trụ cột hỗ trợ thị trường

Năm 2025 đã chứng kiến những tín hiệu lạc quan của thị trường bảo hiểm. Tổng tài sản toàn thị trường ước đạt hơn 1,1 triệu tỷ đồng, trong đó dòng vốn đầu tư trở lại nền kinh tế gần 959 nghìn tỷ đồng. Những con số này tiếp tục khẳng định vai trò của bảo hiểm như một kênh dẫn vốn trung và dài hạn quan trọng, đóng góp tích cực vào sự phát triển chung.

Trong năm qua, Luật Kinh doanh bảo hiểm (sửa đổi) đã được Quốc hội ban hành với nhiều điểm mới theo hướng hỗ trợ doanh nghiệp và bảo vệ tốt hơn quyền lợi người tham gia. Ông Ngô Việt Trung, Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát Bảo hiểm (Bộ Tài chính), nhấn mạnh: "Luật lần này tập trung vào những vấn đề cấp bách, cắt giảm điều kiện kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, qua đó thúc đẩy thị trường phát triển an toàn, ổn định và bền vững, bảo đảm quyền lợi của người tham gia bảo hiểm."

Quan điểm xuyên suốt của cơ quan quản lý là chuyển mạnh từ tư duy "tiền kiểm, quản chặt bằng thủ tục" sang "hậu kiểm, quản lý dựa trên rủi ro", phù hợp với thông lệ quốc tế. Tinh thần này thể hiện qua việc cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện cấp phép thành lập và hoạt động; lược bỏ các tiêu chuẩn, điều kiện không còn phù hợp đối với người quản lý, người kiểm soát doanh nghiệp; và nới lỏng một số điều kiện hoạt động đại lý bảo hiểm.

Những cải cách này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh thị trường đang hồi phục sau những tác động từ thiên tai, bão lũ. Việc giảm bớt rào cản gia nhập thị trường, tăng tính linh hoạt trong tổ chức và quản trị không chỉ giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí, thời gian mà còn khuyến khích đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực cạnh tranh.

 Cải cách thủ tục hành chính – đòn bẩy cho doanh nghiệp

Một điểm nhấn quan trọng khác của Luật sửa đổi là tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính. Các quy định mới được thiết kế theo hướng rõ ràng, minh bạch, phân định cụ thể thẩm quyền, trách nhiệm của cơ quan quản lý, đồng thời hạn chế tối đa sự chồng chéo giữa Luật Kinh doanh bảo hiểm và các luật khác.

Việc bổ sung quyền hạn kiểm tra, giám sát chuyên ngành cho Bộ Tài chính trên cơ sở không trùng lặp với hoạt động thanh tra chung là bước đi cần thiết nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước. Ông Ngô Việt Trung nhấn mạnh: "Cải cách thủ tục hành chính, nếu được triển khai đồng bộ với ứng dụng công nghệ thông tin, sẽ trở thành 'đòn bẩy' quan trọng giúp thị trường bảo hiểm vận hành thông suốt, giảm thiểu rủi ro pháp lý, tăng cường niềm tin của nhà đầu tư và người tham gia bảo hiểm."

 Ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số – nền tảng phát triển dài hạn

Trong bối cảnh chuyển đổi số là xu thế tất yếu, lĩnh vực bảo hiểm cũng không đứng ngoài cuộc. Chiến lược phát triển thị trường bảo hiểm đến năm 2030 đã đặt ra mục tiêu thúc đẩy chuyển đổi số trong công tác quản lý và phát triển thị trường; ứng dụng các nền tảng số trong giám sát, đo lường, cảnh báo sớm rủi ro; nâng cao tính minh bạch, chính xác và kịp thời của thông tin thị trường.

Đáng chú ý, Luật sửa đổi cho phép áp dụng song song mô hình vốn trên cơ sở rủi ro và biên khả năng thanh toán đến hết năm 2030. Quy định "chuyển tiếp có lộ trình" này thể hiện sự thấu hiểu và đồng hành của cơ quan quản lý với doanh nghiệp, tạo điều kiện để các doanh nghiệp có đủ thời gian chuẩn bị nguồn lực tài chính, nâng cấp hệ thống công nghệ thông tin, từng bước tiếp cận chuẩn mực quản lý tiên tiến.

 "Phát triển thị trường bảo hiểm an toàn, lành mạnh và minh bạch không chỉ là trách nhiệm của cơ quan quản lý, mà cần sự chung tay của doanh nghiệp và toàn xã hội. Khi khuôn khổ pháp lý ngày càng hoàn thiện, thủ tục hành chính ngày càng thông thoáng và công nghệ được ứng dụng sâu rộng, bảo hiểm sẽ tiếp tục khẳng định vai trò là trụ cột quan trọng của hệ thống tài chính, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và bảo đảm an sinh xã hội trong giai đoạn phát triển mới của đất nước."

Ông Vũ Thông Giám đốc vận hành của công ty Bảo hiểm công nghệ Moncover cho rằng: năm 2016 sẽ là một năm quan trọng cho việc ứng dụng công nghệ sâu sắc vào trong lĩnh vực bảo hiểm đây cũng vừa là thời cơ nhưng cũng sẽ thách thức cho các thành viên tham gia thị trường.

Có thể khẳng định, hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin chính là những giải pháp then chốt để hỗ trợ thị trường bảo hiểm và doanh nghiệp bảo hiểm vượt qua khó khăn, củng cố niềm tin và khai thác hiệu quả dư địa phát triển còn rất lớn của thị trường Việt Nam.